Viskozite Analizi Nasıl Yapılır?

Viskozite Nedir?

Bir akışkanın akmaya karşı gösterdiği dirence viskozite denir. Kuyudaki kesitlerin yüzeye çıkarılması, pompalama basıncı ve kuyu dengesine direk etki eder. Çeşitli polimerler (CMC vs.) eklenerek çamurun viskozitesi artırılabilir (Barry M.M.ve ark., 2015). Viskozite ölçmekte ve viskozite analizi için birçok cihaz kullanılmaktadır. Aşağıda yer verdiğimiz görselde Ofite-model 800 marka FANN viskozimetresi görünümü bulunmaktadır.

 

Ofite-model 800 marka Fann viskozimetresi

 

Fan viskozimetresi ile ölçüm yöntemi

16 saatlik karıştırılma sonrası sondaj çamuru viskozimetre kabı içerisindeki işaretli seviyeye kadar doldurulur daha sonra viskozimetre kabı içerisindeki çamur viskozimetrenin üst kısmında bulunan rotor silindir üzerinde bulunan seviyeye kadar batırılır.

Vizkozimetrenin hızı 600 rpm‘e getirilerek rotor döndürülmeye başlar. Viskozimetre üzerinde bulunan kadrandaki ibre sabit duruma geldikten sonra 600 rpm‘deki değer okunur.

Aynı şekilde viskozimetrenin hızı 300 rpm‘e getirilerek rotor döndürülmeye başlar. Viskozimetre üzerinde bulunan kadrandaki ibre sabit duruma geldikten sonra 300 rpm‘ deki değer okunur.

Not: Vites değişimi yalnız motor çalışırken yapılır.

 

Sondaj Çamurun Reolojisi ; AV, PV, YP ve Jel kuvveti olarak bilinir ( Barry M.M.ve ark., 2015).

Görünür viskozite (AV) : Sıvılardaki bir kuvvetin etkisiyle veya sıvıların hızla akışı esnasındaki direncidir.

Plastik viskozite (PV): Çamur içerisinde askıda kalan katı maddeler ile sürekli faz arasındaki sürtünmeden kaynaklı akış direncidir. Düşük olması istenir.

Akma Noktası (YP): Durağan haldeki çamurun jel yapısının gelişimini etkileyen kuvvetlerin akışkan koşullar altında ölçümüdür.

Jel Kuvveti (GS): Durağan haldeki çamurda oluşan jel yapısının gelişimini etkileyen kuvvetlerin statik koşullar altında ölçülmesidir. Çamur hareketsiz kaldığında jel kuvveti artar. Fann Viskozimetresi ile ölçülür. Genel olarak Jel Kuvveti deneyi aşağıdaki gibi yapılır;

 

Jel Kuvveti Deneyi

Viskozimetre kabında bulunan çamur 10 saniye 600 rpm‘ lik hızda döndürülür.

Çamur 10 saniye hareketsiz kalması için viskozimetre durdurulur daha sonra viskozimetre 3 rpm de çalıştırılıp en yüksek değer okunur buna da 10 saniye jel kuvveti denir.

Viskozimetre kabında bulunan çamur tekrardan 10 saniye 600 rpm‘lik hızla döndürülür.

Çamur 10 dakika hareketsiz kalması için viskozimetre durdurulur daha sonra ise viskozimetre 3 rpm de çalıştırılıp en yüksek değer okunur buna da 10 dakika jel kuvveti denir.

 

μp= θ600rpm – θ300rpm

μp: Plastik viskozite(cP)

 

γp= θ300rpm – μp

γp : Akma Noktası (lbf /100ft2)

 

μa= θ600rpm / 2

μa: Görünür viskozite (cP)

Bir önceki yazımız olan Yoğunluk (ağırlık) analizi (Çamur Terazisi) başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

yorum Yap