Zemindeki Suların Türleri (Sınıflandırılması)

Zemin, taneli ve boşluklu doğal bir maddedir. Su, zeminin boşluklarında yer alabilir. Boşluklar birbirine bağlıdır, su boşluklardan geçip akabilir. Zemin ortamındaki su, zeminin özelliklerini, böylece zeminin davranışını, inşaat çalışmalarını ve yapıları etkiler. Yapılar için açılan kazılarda genellikle yeraltı suyuna rastlanılır. Tüm bu hususlar, bu konularda bilgili olmayı gerektirir. Bu hususlar; zeminde su, geçirimlilik, zeminde su akımı ve benzeri bölümlerinde açıklanacaktır.



Zemin ortamının boşluklarında bulunan suya, zemin suyu denilir. Zemindeki suların basit bir sınıflandırılması görülüyor. Taneleri oluşturan minerallerin kimyasal yapısındaki su farklı olup, burada kastedilmemekte, kapsanmamaktadır.

zemindeki su türleri

Zeminde su türleri serbest su ve tutulan (tutuk) su olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Serbest su ise kendi içinde ikiye ayrılır. Bunlar; durgun YAS ve hareketli YAS‘dır. Tutulan su (tutuk su)‘da adsorbe su ve kılcal su olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.

 

Durgun YAS‘da kendi içinde serbest YAS (yer altı suyu) ve basınçlı YAS olarak ikiye ayrılmaktadır. Bütün bunlar zemindeki suların sınıflandırılması yani zeminde su türleri olarak bilinmektedir.

 

Zemin suyu, kabaca ikiye ayrıldığını söylemiştik. Tekrar etmek gerekirse zemin suyu; serbest su ve tutulan (tutuk) su olarak bilinir. Yer çekimi etkisi altında serbestçe akabilen suya, serbest su denilir. Serbest yeraltı suyu altındaki zemin, doygun zemindir.

 

Suya doygun çakıl ve kum tabakalarındaki su serbest sudur. Bu sular, içme vb. amaçlı su temininde önemli kaynaklardır. Bunlar kuyu açılarak elde edilir. Serbest su, durgun (hareketsiz veya statik) (basınçsız veya basınçlı) veya hareketli (akış durumunda) olabilir.

 

Taneler arası boşluklarda bazı kuvvetlerce tutulan suya, tutulan (tutuklu) su denilir. Tutulan su da, adsorbe su (yüzermiş su, higroskopik su) ve kılcal (kapilar) su diye ikiye ayrılmaktadır.

 

Adsorbe su, zemin taneleri tarafından havadan çekilen ve tanelerin dış yüzünü, ince bir film tabakası gibi saran sudur. Bu su, zemin tanelerinin adeta bir parçası gibidir. Etüd ortamında kurutulan zeminde, bu su buharlaşarak, zeminde ayrılır. Ancak, kuru zemin nemli havada bırakılırsa, higroskopik kapasitesine göre, havadan bu tür suyu alır.




Kılcal (kapilar) su; zemin boşluklarında, yüzey gerilim kuvvetleri tarafından tutulan su olup, zemin içinde serbestçe akamaz.

Bir önceki yazımız olan Likit Limitin Belirlenmesi başlıklı makalemizde koni penetrasyon yöntemi, likit limit nasıl belirlenir ve zeminin likit limiti hakkında bilgiler verilmektedir.

You might also like More from author

Leave A Reply

Your email address will not be published.