Mohs Sertlik Cetveli

Mohs Sertlik (Skalası) Cetveli Nedir?

Mohs sertlik cetveli diğer adı ise mohs sertlik skalası olarak bilinir. Mohs sertlik skalası minerallerin sertliğini belirlemek için sınıflandırılmış sertlik cetvelidir. Minerallerin sertliğini belirleyen cetveli Avusturyalı mineralog Friedrich Mohs tarafından 1812 yılında ortaya koymuştur. Bu skalanın adını Friedrich’in soy ismi olan Mohs‘dan almıştır. Minerallere uygulanan kuvvet ve basınçlara karşı göstermiş oldukları dayanıklılık direncine göre derecelendirilmek üzere tasarlanmıştır. Minerallerin sertlikleri, kimyasal yapıları ve aralarında gerçekleşmiş bağ sistemleri ile alakalıdır. Mineraller arasındaki bağ kuvveti ne kadar fazla ve sıkı ise o mineral daha fazla sertliğe sahiptir.

mohs sertlik skalası cetveli
Mohs sertlik (skalası) cetveli

Mineral sertlik cetveli, kayaçlarda bulunan yada doğal mafik halde bulunan minerallerin sertlikleri çizilme kuvvetine verdikleri tepkiye karşılık belirlenmektedir. Mohs’un sertlik skalası ortaya çıkartılmadan önce, minerallerin birbirine sürttüğünde üzerinde kalan bazı çiziklerden minerallerin hangisinin ne kadar sert olduğunu saptamaya başlamıştır.

 

Sert ve çizilmeyen minerallerin daha az sert olan mineralin çizilmesi denenmiştir. Ortaya çıkan sonuca göre sertliği bilinen bir mineralin, sertliği bilinmeyen diğer mineraller hakkında yorum yapma imkanı sunulmuş oluyor. Mohs sertlik cetveli 1’den 10’a kadar belirlenmiş sayılardan oluşmaktadır. Her numara ayrı bir sertliği belirlemektedir. En sert mineral 10 numaradır. Mohs sertlik skalası ölçüsünde yer alan 10 numara Elmas mineralidir. Bu durumda en sert mineral elmas minerali olarak mohs sertlik cetveli ölçüsünde yerini almıştır.

 

Mohs sertlik cetvelinin sıralaması 1’den 10’a kadar şu şekilde belirlenmiştir.

Mohs Sertlik (Skalası) Cetveli

  1. Talk (Tırnakla çizilebilen)
  2. Jips (Çakı yada iğne çizilebilen)
  3. Kalsit (Çakı yada iğne çizilebilen)
  4. Florit (Çakı yada iğne ile çizilebilen)
  5. Apatit (Eğe ile çizilebilen)
  6. Ortoklas (Eğe ile çizilebilen)
  7. Kuvars (Camı çizer)
  8. Topaz (Camı çizer)
  9. Korund – Korindon (Camı çizer)
  10. Elmas (Her minerali çizer ve sadece güçlü lazer ile çizilir/kesilir)

Bir önceki yazımız olan Tonya Düzköy Yöresinin Jeolojisi başlıklı makalemizde aglomera, bazaltik lav ve berdiga formasyonu hakkında bilgiler verilmektedir.

You might also like More from author

5 Comments

  1. Oflu İdris says

    Mohs sertlik cetveli ortaya çıkmadan önce acaba hangi sertlik yöntemi tercih ediliyordu? Bana kalırsa mineralleri birbirine sürterek hangisi çiziliyor ise çizen çizilenden daha serttir gibi bir mantık yürütülüyordu.

  2. Nermin Güçlü says

    Oflu idris sanırım tam dikkatli okumadın yazıyı. Senin söylediğin şeyi söylemiş servet bey 🙂 Hangi mineralin sert olduğunu anlamak için çizen çizilen prensibine göre karar veriliyordu sertlik durumu.

  3. Osman Osman says

    Merhaba. Mohs sertlik skalası eklemeniz çok iyi oldu. Aslında adımız gibi bilmemiz gereken sertlik cetveli. Ama şahsen ben aklımda pek tutamıyorum. Arada unutuyorum 🙂 Aslında unutmaktan ziyade minerallerin sırasını karıştırıyorum.

  4. Mevlüt Gelsin says

    Mohs sertlik cetveli veya mohs sertlik skalası dediğimiz şey 1den 10a kadar sırayla düşük sertlikten yüksek sertliğe kadar giden minerallerdir. Bence bir gün elmasdan daha sert mineral türü keşfedilecektir. Bu dünyamızda olmayabilir belki. Ama uzayda bu mineral türüne mutlaka rastalayacağız diye düşünüyorum.

  5. Burak Tanımaz says

    Sana katılıyorum Mevlüt kardeşim. Elmastan daha sert mineral mutlaka vardır.

Leave A Reply

Your email address will not be published.